Slim energiemanagement

Slim energiemanagement kan zorgen voor een lagere energiekost en kan ook voor bijkomende inkomsten zorgen. Een lagere energiekost kan onder andere bereikt worden door:

  • veranderingen in gebruikersgedrag door het bieden van inzicht in het verbruik
  • beter afstellen van installaties via inzichten uit energieverbruiksdata
  • slimme aansturing van verbruikers en lokale opslagcapaciteit
    • slimmer omgaan met lokaal opgewekte hernieuwbare energie
    • optimaliseren van afname op basis van dynamische tarieven
    • vermijden van piekbelasting van het elektriciteitsnet

Gebruikers van een digitale elektriciteitsmeter kunnen een contract afsluiten om vergoed te worden voor de lokaal opgewekte energie die ze injecteren in het elektriciteitsnet. Een andere mogelijk bron van inkomsten, die mogelijk wordt met slimme stuursystemen, zijn de vergoedingen die toegekend kunnen worden voor het in balans houden van het elektriciteitsnet. Via slim inschakelen van opwekkers (bv. WKK, batterij, …) en verbruikers (bv. elektrische productie warm water, laden elektrische voertuigen, …) kan immers bijgedragen worden aan het in balans houden van het net. Dergelijke diensten kunnen aangeboden worden aan de lokale netbeheerder door een zogenaamde Balancing Service Provider (BSP) die typisch over een portfolio van assets (installaties voor elektriciteitsproductie of gebouwinstallaties) beschikt om flexibiliteit aan te kunnen bieden. Zeker voor kleinere installaties, zal de BSP over een voldoende grote verzameling van installaties moeten beschikken om als ‘aggregator’ flexibiliteit aan te kunnen bieden aan de netbeheerder. Dat business modellen gebaseerd op energieflexibiliteit werken, bewijzen bedrijven zoals het Franse Voltalis (link), dat gebruik makende van slimme technologie, innovatieve B2C en B2B business modellen in de praktijk brengt.

Een interessante studie waarin de waarde van energieflexibiliteit becijferd wordt, is terug te vinden in deze roadmap uitgebracht door het U.S. Departement of Energy. Hierin wordt geschat dat de cumulatieve voordelen tussen 2021 en 2040 van het gebruik van ‘Grid-Interactive Efficiënt Buildings’ (GEBs) in de Verenigde Staten 100 tot 200 miljard dollar kunnen bedragen.

Slim energiemanagement met het oog op reductie in energiekosten kan relatief eenvoudig toegepast worden op bestaande gebouwen. Enerzijds zijn er sensoren nodig voor het opmeten van verbruiken en eventuele bijkomende parameters zoals temperatuur en installatiespecifieke parameters. Dit kunnen ofwel bestaande sensoren zijn, die bv. aangesproken kunnen worden via een gebouwbeheersysteem, ofwel kunnen bijkomende (bv. draadloze) sensoren bijgeplaatst worden in het gebouw. Anderzijds moeten de gecapteerde data doorgestuurd, opgeslagen en verwerkt worden tot relevante inzichten via een softwaredienst. De verkregen inzichten kunnen dan gebruikt worden voor het optimaliseren van de werking van gebouwinstallaties (bv. aanpassen tijdsschema’s, …) en/of het aanpassen van het gedrag van gebouwgebruikers (bv. door bewustmaking op basis van data-inzichten, …). De totale investeringskost voor dergelijke oplossingen, is voor grote bestaande gebouwen meestal klein in vergelijking met de besparingen die gerealiseerd kunnen worden op de (hoge) energiefacturen. Hierdoor zijn terugverdientijden van minder dan een jaar niet uitzonderlijk. Enkele concrete voorbeelden met cijfers zijn terug de vinden op de ‘Case studies’ pagina van het Spaanse bedrijf DEXMA (link), dat in 2020 werd overgenomen door Spacewell, lid van de cluster ‘Smart Buildings in Use’.

In de Verenigde Staten werd tussen 2016 en 2020 een campagne uitgevoerd (ondersteund door het U.S. Department of Energy) waarin in 6500 gebouwen energiemanagement- en informatiesystemensystemen (EMIS: Energy Management and Information Systems) uitgetest werden. Uit de evaluatie van het programma door het Berkeley Lab in deze studie (Kramer, Lin, Curtin, Crowe, & Granderson, 2020) blijkt onder andere dat voor organisaties die EIS (Energy Information Systems: systemen voor energiemonitoring) toepasten op hun gebouwenportfolio, de mediaan jaarlijkse energiebesparing 3% bedroeg met een mediaan terugverdientijd slechts 2 jaar.

Ook bij nieuwe gebouwen en bij renovaties zijn er interessante business cases voor slim energiemanagement. Zo is het mogelijk om een energieprestatiecontract (EPC) af te sluiten met een Energy Service Company (ESCO). Om de contractueel overeengekomen doelstellingen m.b.t. energie-efficiëntie te kunnen bereiken zal de ESCO in de meeste gevallen een oplossing voor slim energiemanagement implementeren. Enkele voorbeelden van succesvol uitgevoerde EPC projecten zijn terug te vinden op de website van de Europese associatie van ESCO’s (eu.esco, link).

Ga naar volgende artikel: Slim onderhoud en beheer
Keer terug naar de inhoudsopgave